وضع تحریم ها برایران، پیامدها در افغانستان

نویسنده: مریم جعفری

تحریم های وضع شده برایران خالی از تاثیرات مستقیم بر کشور ما و مردم آن که در ایران زندگی می کنند نیست. این تحریم ها اثرات اقتصادی شایان ذکری بر مردم در داخل وخارج ازکشور نهاده و عرصه را بر آنها تنگ ساخته است. دولت آمریکا با همکاری سایر کشورهای اروپایی با وضع تحریم ها بر ایران خواستار دشوارتر کردن وضعیت اقتصادی، سیاسی و تجاری بر ایران به منظور توقف و کنترل فعالیت های هسته ای ایران است.

افغانستان، همسایه شرقی ایران دارای مرزمشترکی به طول بیش از ۹۰۰ کیلومتر است و بر اساس آمارهای کمیساریای عالی سازمان ملل متحد، این کشور بیش از ۱٫۵ میلیون تن از شهروندان افغانستان را در خود جای داده است و طبیعتا وضعیت داخلی کشور، اعمال تحریم ها، وضعیت اقتصادی ایران، و بسیاری مولفه های دیگر بی تاثیر بر وضعیت مهاجران نیست. اجرای طرح حذف رایانه ها بر مواد غذایی چون نان و گندم و سوخت چون نفت و گاز، وضعیت زندگی مهاجران کم درآمد را با چالشهای فراوانی روبرو کرده است.

نوسانات ارزی ایران در مقابل دلار نیز تاثیرات منفی فراوانی برسطح در آمد، زندگی و قدرت خرید کارگران افغانستانی که درایران کار و زندگی می کنند و حاصل دسترنج خود را برای خانواده هایشان در افغانستان می فرستند، بر جای نهاده است. با کاهش ارزش پول ایران سطح ارزش درآمد این کارگران که معاش خود را به ریال دریافت می کنند کاهش یافته و از این رو خانواده های آنان نیز از اثرات آن رنج می برند.

کاهش ارزش ارزی ایران، تورم و گرانی وحذف یارانه های دولتی سبب افزایش فشارهای اقتصادی بر خانواده های مهاجر گردیده و سبب شده بسیاری از خانواده ها تصمیم به بازگشت به افغانستان را بگیرند. این در حالی است که دولت افغانستان تا هنوز برنامه معین وقدرت پذیرش میلیونی پناهجویان به یکباره را ندارد و نرخ بیکاری و فقر در افغانستان نیز بسیار بالاست. بازگشت خیل عظیم مهاجران سبب افزایش تقاضا در مواد سوختی، مسکن، زمین، مواد غذایی و دیگر مایحتاج زندگی گردیده و از آنجایی که منابع محدود در اختیار مردم داخل افغانستان می باشد ، تورم افزایش رفته و نرخ کالاها روند صعودی به خود می گیرد.افزایش قیمت ها قدرت خرید خانواده ها در افغانستان با درآمد پایین و یا متوسط را با بحران روبرومی کند و آنان را در وضعیتی دشوار قرار می دهد. این امر بر نوسانات اقتصادی داخل کشور و بازار نیز تاثیر نهاده و سبب رکود فعالیت های اقتصادی و در نتیجه کاهش رشد اقتصادی و در امد سرانه ملی در افغانستان می گردد.

از جانب دیگر با کاهش ارزش ارز ایران، قیمت کالاهای ایرانی که وارد بازار افغانستان می گردد نیز به صورت نسبی کاهش یافته و این امر تولید کنندگان داخلی را با چالش روبرو نموده و تمایل آنها برای تولیدات داخلی را به دلیل کاهش تقاضا در کالاهایشان کاهش می دهد. در واقع این پدیده کالاهای افغانستان را از چرخه رقابت با کالاهای بیرونی خارج نموده وسبب بیکاری بسیاری از افرادی که در زمینه مصروف فعالیت هستند می گردد. این خود بر نرخ بیکاری در افغانستان می افزاید و از این رو پویایی اقتصاد داخلی کشور را با موانع جدی مواجه می سازد.

نرخ بالای بیکاری در افغانستان وعدم توانایی در یافتن شغلی به منظور پوشش دادن مخارج اولیه یک خانواده سبب می گردد که افراد بیکار جذب گروههای افراط گرا و مخالف دولت شده و بر نا امنی ها دامن بزنند. تاثیر بیکاری و فقر بر وضعیت امنیتی کشور پدیده ای هویداست وشورای امنیت سازمان ملل نیز در این مورد در گزارش های خود بر اهمیت ایجاد شغل در کاهش ناامنی ها تاکید نموده است. وجود فرصت های شغلی، حق تعلیم، مبارزه با فقر همه و همه از مواردی است که سازمان ملل آنها را در چهار چوب اهداف هشت گانه خود که باید تا پایان سال ۲۰۱۵ میلادی در کشورهای در حال توسعه به تحقق برسد، قرار داده است. با کاهش فرصت های شغلی در افغانستان و آشفتگی در اوضاع امنیتی کشور و تاثیرات تحریم ها بر مردم افغانستان خصوصا افراد کم درآمد جامعه تحقق این اهداف با مشکل مواجه می شود.

 علاوه بر نکاتی که به اشاره رفت، اعمال تحریم ها بر ایران، این کشور را با معضلات اقتصادی بیشتر روبرو نموده و صادرات و واردات آن را تحت تاثیر قرار می دهد. این امر خود نیز بر صادرات و واردات کالاهای ایرانی به افغانستان تاثیر گذار است. ایران اخیر صدور ۵۰ قلم کالا را به افغانستان متوقف نموده و بازرگانان وصنعت گران افغانستان را با کمبود مواد اولیه تولید و مواد غذایی مواجه ساخته است. وابستگی تولیدی، وارداتی، و عدم خودکفایی افغانستان در این نوع بحران ها افغانستان را با دشواری های جدی مواجه می سازد که عبور از آن نیازمند تدابیر و پالیسی های کار آمد از سوی دولت می باشد.

 به هر روی، افغانستان به عنوان کشوری نوپا که غالب زیرساختارهای اجتماعی، اقتصادی، تجاری و ساختاری آن هنوز نیازمند بازسازی و توسعه است وتا هنوز با گذشت بیش از یک دهه از حضور جامعه ی جهانی در آن روی پای خود نایستاده است وضعیت همسایگان آن تاثیراتی مستقیم بر وضعیت مردم در داخل کشور خواهد نهاد. از آنجایی که افغانستان در مسیر شکوفایی و رشد خود وابسته به دیگرکشورها بوده و هنوز به خودکفایی اقتصادی و تولیدی نرسیده است، تحریم های وضع شده بر ایران نیز این کشور و مردم آن را بی تردید با معضل روبرومی سازد و تا زمانی که دولت و ملت سعی در کاهش وابستگی های وارداتی، شغلی، اقتصادی، تولیدی و درآمدی با اجرای پالیسی های موثر از راههای نوین ننماید این تاثیرات منفی بر مردم افغانستان به قوت خود باقی خواهد ماند.

Share Button

One Response to وضع تحریم ها برایران، پیامدها در افغانستان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *